عن امیرالمؤمنین(ع) عن رسول الله(ع): صنیع المعروف یدفع میتهًْ  السوء و الصدقهًْ فی السر تطفی غضب الرب و صلهًْ الرحم تزید فی العمر و تنفی الفقر و لا حول و لا قوهًْ الا بالله کنزمن کنوز الجنهًْ و هی شفاء من تسعه و تسعین داء ادناها الهم.(1)
«امیرالمؤمنین(ع) از قول پیامبر(ص) نقل می‌کنند که فرمود: نیکی کردن به دیگران، مرگ بد را دفع می‌کند و صدقه پنهانی، خشم پروردگار را فرو می‌نشاند و صله رحم، عمر را زیاد می‌کند و فقر را از انسان دور می‌کند و ذکر «لا حول و لا قوه الا بالله» یک گنجینه بهشتی است و شفای 99 درد می‌باشد که کمترین آنها، غم و اندوه است.»
***
- صنیع المعروف یدفع میتهًْ السوء؛ ]امیرالمومنین(ع): از قول پیامبر(ع) می‌فرماید:[ خاصیت نیکی کردن به دیگران(مردم) این است که مرگ بد را، مرگ نامطلوب را از انسان دفع می‌کند. «میتهًْ السوء»، مردن در آن شرایطی و در آن اوضاعی است که برای انسان خوشایند نیست. گاهی انسان در حال سجده می‌میرد، این خیلی مطلوب است؛ گاهی انسان در راه خدا شهید می‌شود، گاهی انسان در یک محل متبرکی در حال کار نیکی از دنیا می‌رود؛ اینها مرگهای خوب است. مرگهای بد، مرگهایی است که در آن، مجال توبه نیست، مجال عبرت گرفتن خود انسان نیست؛ شرایطی بر انسان حاکم نیست که انسان در آن شرایط خرسند باشد، خشنود باشد. خاصیت نیکی کردن به مردم این است که این جور مرگی را از انسان دور می‌کند.
- والصدقه فی السرتطفی غضب الرب؛ ]و صدقه پنهانی، خشم پروردگار را فرو می‌نشاند.[
- و صله الرحم تزید فی العمر و تنفی الفقر؛ ]صله: رحم[، هم عمر را زیاد می‌کند، هم فقر را از انسان دور می‌کند؛
اینها همان روابط ناشناخته بین علتها و معلول‌هاست و میلیاردها رابطه این جوری در عالم وجود و همین عالم طبیعت وجود دارد که علم هنوز اینها را کشف نکرده. ]البته[ دیر هم نشده، عمر بشر زیاد است؛ یک روزی ممکن است علتهای اینها را کشف کند. خیلی چیزها در این طبیعت هست که ما اینها را نمی‌شناسیم. فرض بفرمایید وقتی که سخن بد مضمون یا دشنام از زبان کسی خارج بشود- آن طور که حالا در این آثار علمی و تجربیات علمی بسیار جدید کشف کرده‌اند- بلورهای حاصل از قطره آب و مولکول آب که تبدیل به یخ می‌شود، زشت شکل می‌گیرد. اینها در همین خبرهای علمی بسیار جدید است. آزمایش کرده‌اند، تجربه کرده‌اند- هم در دنیا، هم در کشور خودمان در تهران این کار را کرده‌اند- فرض بفرمایید وقتی که نوار قرآن می‌گذارند و این یخ، در حال ]پخش[ نوار قرآن به وجود می‌آید و این مولکول آب تبدیل می‌شود به یخ، شکل طبیعی آن- که زیر میکروسکوپ گذاشته‌اند - یک شکل زیبا و مطلوبی است که شکلهایش را عکسبرداری کرده‌اند و ما دیدیم. وقتی که در همین حال یخ بستن فرض بفرمایید یک حرف بدی، یک حرف زشتی، دشنامی از زبان کسی خارج می‌شود، این شکل خراب می‌شود؛ رابطه بین اینها چیست؟ اینها حرفهایی است که تا قبل از امروز اگر کسی می‌زد، حمل می‌کردندبر خرافات؛ امروز اینها راعلم دارد برای ما روشن می‌کند. این رابطه‌های طبیعی است. میلیاردها رابطه طبیعی وجود دارد که ما اینها را هنوز کشف نکرده‌ایم. دنیا خیلی بزرگ‌تر از این حرفها است. اینها رابطه است؛ صله رحم عمر را زیاد می‌کند؛ رابطه‌ای وجود دارد.
- و «لا حول و لا قوهًْ الا بالله» کنزمن کنوز الجنه؛ یعنی همین ذکر که با توجه گفته بشود، یک گنجینه بهشتی است که این را به دل خودتان بخوانید و تلقین کنید.
- و هی شفاء من تسعهًْ و تسعین داء ادناها الهم؛
]که دوای دردهایی است که کمترین آنها، غم و غصه است.[ که در روایت دارد که اگر کسی غمگین بود، چندبار این ذکر را بخواند: لا حول و لا قوه الا بالله لا ملجا و لا منجی من الله الا الیه؛(2) و این، تجربه هم شده؛ هم و غم انسان فرو می‌نشیند. اینها هست؛ اینها حقایقی است که باید اینها را ما بفهمیم.
* شرح حدیث در ابتدای درس خارج، 83/9/23، به نقل از کتاب نسیم سحر.
____________________
1- نوادر راوندی ص 94                 2. مکارم الاخلاق، ص 443