روز هشتاد و یکم جنگ، با گسترش تردیدها درباره سلامت جسمی و روانی ترامپ در 80سالگی مقارن شده است.
به نوشته اکسیوس، ترامپ دیروز برای ششمین بار بود که از تهدید حمله به ایران عقب‌نشینی می‌کرد. او دیروز ادعا کرد حمله به ایران را که برای فردا (امروز) برنامه‌ریزی شده بود، به درخواست عربستان، امارات و قطر، چند روز به تأخیر انداخته، چرا که آنها می‌گویند مذاکرات جدی در جریان، و توافق، محتمل است.
ترامپ در شبکه خود «تروث سوشال» ادعا کرد: «به درخواست قطر، عربستان، و امارات، حمله را به تعویق انداختیم چرا که مذاکرات جدی در جریان است و به عقیده آنها، توافقی قابل قبول حاصل خواهد شد و اصل مهم آن، شامل عدم دستیابی ایران به سلاح هسته‌ای است... این آخرین فرصت ایران برای توافق است». اما او در عین حال به نیویورک پست گفت: «من حاضر به دادن هیچ امتیازی به ایران نیستم... عربستان، قطر، امارات و چند کشور دیگر از من خواستند که این اقدام را دو یا سه روز به تعویق بیندازیم».
ترامپ توضیح نداده که اگر توافق می‌خواست، چرا دوبار به مذاکرات خیانت کرد؟ و اگر تصور می‌کرد با جنگ می‌تواند کامیاب شود، چرا بعد از 40 روز جنایت و تحمل شکست‌های سنگین، مجبور شد جنگ را متوقف کند؟!
آتلانتیک: نشانه‌های زوال عقل در ترامپ آشکار است
این رفتار آشفته و سردرگم موجب تشدید تردید‌ها درباره کفایت و سلامت او شده است. چنان که نشریه آتلانتیک نوشت: با نزدیک شدن دونالد ترامپ به ۸۰سالگی، رفتارهای اخیر او سؤالات جدی‌تری درباره ثبات روانی، قضاوت و تیزی ذهنی‌اش ایجاد کرده است. او مدام در شبکه‌های اجتماعی پست می‌گذارد و با جثه بزرگ و لحن پرطنین خود، توهم سلامت و قدرت را القا می‌کند. اما نشانه‌های زوال در او آشکار است: طوفان‌های مجازی نیمه‌شب با ده‌ها پیام آکنده از اطلاعات نادرست در شبکه اجتماعی خودش، تهدیدهای آخرالزمانی، توهین‌های مکرر به خبرنگاران، چرت زدن در ملاءعام، کبودی‌های عمیق روی دستانش که با‌گریم پوشانده می‌شود و انحرافات طولانی و عجیب در سخنرانی‌ها. رفتارهایی مانند انتشار ده‌ها پست در ساعات نیمه‌شب، کبودی‌هایی روی دست‌هایش که به گفته دستیاران ممکن است به مصرف آسپرین مرتبط باشد، و همچنین کاهش برنامه سفرهای کاری در مقایسه با دوره نخست ریاست‌جمهوری، توجه ناظران را جلب کرده است. برخی گزارش‌ها از صرف زمان بیشتر او در «زمان اجرائی» برای تماشای تلویزیون و استفاده از تلفن همراه حکایت دارد. نظرسنجی تازه نشان می‌دهد ۵۹ درصد از آمریکایی‌ها معتقدند ترامپ از تیزهوشی ذهنی لازم برای رهبری کشور برخوردار نیست.
ترامپ دروغ گفت؛ 3 کشور بی‌خبرند!
روزنامه وال استریت ژورنال دیروز گزارش داد: در حالی که ترامپ ادعا کرد به درخواست سران ۳ کشور عربی خلیج‌فارس حمله به ایران را تعلیق کرده، اما مقامات این ۳ کشور می‌گویند از طرح ترامپ برای حمله به ایران هیچ اطلاعی نداشتند.
این روزنامه می‌افزاید: ایران اکنون نسبت به گذشته اهرم‌های فشار بیشتری در اختیار دارد؛ از توان موشکی و پهپادی گرفته تا شبکه نیروهای نیابتی و موقعیت ژئوپلیتیکی در خلیج‌فارس و تنگه هرمز. حتی اگر کشورهای عرب یا آمریکا بتوانند به زیرساخت‌های ایران ضربه بزنند، تهران نیز قادر است با اقدام متقابل هزینه اقتصادی و امنیتی سنگینی بر منطقه تحمیل کند. عربستان همچنان نسبت به ورود به یک جنگ فرسایشی محتاط است، زیرا نگران آسیب دیدن پروژه‌های اقتصادی بلندپروازانه‌اش است.
همچنین، شبکه المیادین به نقل از رسانه‌های اسرائیلی فاش کرد: دلیل اصلی که ترامپ حمله علیه ایران را به تعویق انداخت، هشدار وزارت دفاع آمریکا (پنتاگون) درباره تقویت و ارتقای چشمگیر پدافند هوائی ایران بوده است. بر اساس این گزارش، مقامات بلندپایه پنتاگون به ترامپ هشدار داده‌اند که ایران توانایی و قدرت خود را در شناسایی و رهگیری جنگنده‌ها به شدت بالا برده و شبکه‌های دفاع هوایی(پدافندی) خود را تقویت کرده است.
بهانه‌ای برای عقب‌نشینی با دستان خالی
دیوید میلر، مذاکره‌کننده سابق آمریکا در این زمینه تحلیل کرد: عقب‌نشینی ترامپ نشان از این دارد که او گزینه‌های نظامی خوبی در اختیار ندارد. اگر هم داشته باشد، کشورهای خلیج‌فارس از تلافی‌جویی ایران می‌ترسند.
«اریک هم»، تحلیلگر آمریکایی هم گفت: ترامپ به بن‌بست رسیده؛ او و حزبش سرخورده شده‌اند؛ جنگ دوباره علیه ایران یعنی سربازان کشته‌شده بیشتر آمریکایی، یعنی پایان زودرس ریاست جمهوری ترامپ!
تریتا پارسی، معاون اندیشکده کوئینسی در یادداشتی می‌نویسد: ترامپ ادعا می‌کند قطر، عربستان و امارات از او درخواست کرده‌اند. ممکن است این ادعا درست باشد، اما به هر حال، به او راهی برای خروج شرافتمندانه از تهدیدهای پیشینش فراهم می‌کند. ترامپ بار دیگر دریافته است که تشدید درگیری، به زیان آمریکا تمام خواهد شد. با این وجود، این لزوماً به آن معنا نیست که برای گفت‌وگوها، واقع‌گرایی، انضباط و خلاقیت لازم به کار گرفته خواهد شد.
اریک بروئر، مدیر سابق ارشد شورای امنیت ملی آمریکا در واکنش به هیاهوی ترامپ درباره توافق می‌گوید: سروصداها را نادیده بگیرید. ایالات متحده و ایران هنوز در مواضع مذاکراتی خود بسیار از هم فاصله دارند. مگر اینکه ترامپ آماده‌باشد عقب‌نشینی کند که البته هیچ چیزی نشان نمی‌دهد او چنین قصدی دارد. نه توقف حملات ادعایی ترامپ، و نه حمله در صورتی که مذاکرات در روزهای آینده به توافق نرسد، به احتمال قریب به یقین قادر به تغییر این روند نیستند.
تله چند بُعدی که آمریکا در آن گرفتار شد
اهرم‌های قدرت ایران همچنان مورد توجه تحلیلگران ارشد است. ژان پیر رافارین، نخست‌وزیر اسبق فرانسه در این‌باره اظهار کرد: ما خودمان، «تله هرمز» را ایجاد کردیم و اکنون در موضع ضعف، هیچ راه‌حلی برای آن نداریم. ایرانی‌ها به این خط‌مشی ادامه می‌دهند تا به خوبی نشان دهند که این منطقه، ملک طلق و قلمرو انحصاری خودشان است.
ژرارد آراد، سفیر اسبق فرانسه در آمریکا و اسرائیل نیز گفت: نه تنها ایران با کنترل تنگه هرمز، میدان نبرد راهبردی را در دست دارد، بلکه با قابلیت تهدید زیرساخت‌های انرژی خلیج‌فارس، دارای توان بازدارندگی هم هست.
در این میان، «ریک سانچز»، روزنامه‌نگار آمریکایی و مجری تلویزیونی، گفته است: اهرم فشار ایران فقط نفت نیست، اینترنت هم هست. اهرم فشار ایران ممکن است تنها به نفت محدود نباشد و حتی به زیرساخت‌های اینترنتی نیز برسد. کابل‌هایی که از این گذرگاه عبور می‌کنند بخش مهمی از تجارت، امور مالی و ارتباطات کشورهای خلیج‌فارس را منتقل می‌کنند. این موضوع نشان می‌دهد آمریکا در محاسبات خود درباره ایران دچار اشتباه شده است.
پیامدهای جنگ و ریزش حامیان ترامپ
 شبکه MS NOW در ارزیابی وضعیت سیاسی دونالد ترامپ می‌گوید: او با بدتر شدن تورم، چیزی جز نادانی و بی‌منطقی برای عرضه ندارد. ترامپ در حالی با انتقادهای شدید درباره عدم ارائه برنامه‌ای منسجم برای مقابله با بحران اقتصادی مواجه است که نرخ تورم در کشور همچنان به روند صعودی خود ادامه می‌دهد. منتقدان بر این باورند که رویکرد فعلی او در مواجهه با چالش‌های معیشتی شهروندان، بیش از آنکه بر راه‌حل‌های علمی استوار باشد، مبتنی بر لفاظی‌های سیاسی و بی‌اطلاعی از واقعیت‌های اقتصادی است. داده‌های جدید نشان می‌دهند که فشارهای مالی بر خانواده‌های آمریکا به اوج خود رسیده است و سیاست‌گذاران در ارائه یک نقشه راه مشخص برای مهار این وضعیت ناتوان مانده‌اند. این شرایط باعث شده تا کارشناسان اقتصادی نسبت به پیامدهای طولانی‌مدت این بی‌برنامگی بر ساختار مالی کشور هشدار دهند.
این شبکه می‌افزاید: کشاورزان آمریکایی دارند ورشکسته می‌شوند و ترامپ را مقصر می‌دانند. رأی‌دهندگانی که زمانی از حامیان سرسخت ترامپ بودند، اکنون به دلیل تشدید بحران اقتصادی ناشی از جنگ با ایران، در حال تغییر موضع خود در آستانه انتخابات کنگره هستند. بر اساس آمارهای جدید، نرخ ورشکستگی مزارع در ایالت‌های کلیدی و کشاورزی به بالاترین حد خود در دهه‌های اخیر رسیده است. کشاورزان معتقدند سیاست‌های جنگ‌طلبانه دولت مستقیماً معیشت آن‌ها را هدف قرار داده است. استراتژیست‌های سیاسی هشدار می‌دهند که این نارضایتی گسترده می‌تواند به قیمت از دست رفتن کرسی‌های حیاتی برای جمهوری‌خواهان در کنگره تمام شود.
نتایج ناامید‌کننده ۳۸ روز جنگ
روزنامه واشنگتن پست، با تأکید بر این واقعیت که ترامپ گزینه نظامی خوبی ندارد و باید توافق کند، نوشت: ارزیابی کلی این است که هیچ یک از گزینه‌های نظامی موجود چه حمله گسترده، چه هدف‌گیری رهبران و چه عملیات زمینی یا دریایی، راه‌حل قابل‌ اعتماد و کم‌ هزینه‌ای ارائه نمی‌دهد و مسیر منطقی‌تر، حرکت به سمت توافق و کاهش تنش است، زیرا در غیر این صورت خطر ورود به سناریویی بسیار پرهزینه و غیرقابل کنترل وجود دارد. با توجه به نتایج بسیار ناامیدکننده ۳۸ روز جنگ مشترک آمریکا و اسرائیل، مشخص نیست ادامه این حملات چه دستاوردی خواهد داشت. ایران همچنان ۷۰ درصد ذخایر موشکی خود را حفظ کرده است. سیاست محاصره دریایی ایران هم که از ۱۳‌آوریل آغاز شد، شکست خورده است.  نرخ تورم آمریکا به ۳.۸ درصد رسیده که بالاترین سطح طی سال‌های اخیر است.
تهدیدهای پیاپی و بیهوده دست آمریکا را خالی کرد
در تحلیل عقب‌نشینی اخیر ترامپ، دیوید میلر مذاکره‌کننده سابق آمریکایی تصریح کرد: عقب‌نشینی ترامپ نشان از این دارد که او گزینه‌های نظامی خوبی در اختیار ندارد؛ اگر هم داشته باشد، کشورهای خلیج‌فارس از تلافی‌جویی ایران می‌ترسند.
آدام کینزیگر، نماینده سابق کنگره نیز گفته است: وقتی تهدید می‌کنی و بعد مشتاقانه از آن تهدیدها عقب‌نشینی می‌کنی - کاری که ترامپ هر بار انجام داده - دیگر بی‌اعتبار می‌شوی. او از جمله «تمدن یک ملت را به طور کامل نابود خواهیم کرد» رسیده به «ما به توافق رسیده‌ایم»؛ توافقی که هرگز حاصل نشده بود. یک روز مدعی است تنگه باز است، روز دیگر می‌گوید بسته است، بعد ادعا می‌کند که فلان روز ماشه را خواهد کشید. حالا همه می‌خواهند با او وارد معامله شوند، چون ما داریم تمام قوت راهبردی خود را از دست می‌دهیم. یکی از بزرگ‌ترین داشته‌های آمریکا این بود که می‌توانستیم بگوییم «ما فلان کار را خواهیم کرد»، دشمن این را می‌دانست و در نتیجه امیدوار بودیم که دیگر مجبور به انجام آن کار نشویم. آنچه این‌جا اتفاق افتاده فقط این بوده: تهدید، عقب‌نشینی، تهدید، عقب‌نشینی. حالا خود را در بدترین سناریوی ممکن می‌بینیم. یک تنگه بسته، آینده‌ای مبهم و نامعلوم.»
ایران می‌تواند بزرگ‌ترین شکست ترامپ باشد
فارین پالیسی، نشریه معتبر و تخصصی سیاست خارجی در آمریکا، دیروز با تأکید بر این موضوع که «جنگ ایران می‌تواند بزرگ‌ترین شکست سیاست خارجی دونالد ترامپ باشد و همه‌چیز برای آمریکا بد پیش می‌رود»، نوشت: شواهد همچنان رو به افزایش است که این جنگ برای ترامپ، فاجعه‌بار است. در حال حاضر، مهم نیست که چگونه پایان یابد، درد آن برای ترامپ، برای ایالات متحده و برای کل اقتصاد جهانی برای مدتی ادامه خواهد داشت. ترامپ هفته گذشته در حاشیه دیدارهای رسمی در پکن امیدوار بود بتواند از شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین، برای میانجیگری و دستیابی به توافقی میان واشنگتن و تهران کمک بگیرد، اما این تلاش‌ها نتیجه‌ای نداشت. رهبران ایران ظاهراً از ادامه بازی پرریسکی استقبال می‌کنند که در آن، طرف مقابل بارها نشان داده می‌خواهد از آن خارج شود. ارزیابی‌های بین‌المللی نشان می‌دهند تلاش دونالد ترامپ برای متقاعد کردن چین جهت میانجیگری با تهران ناکام مانده است. گزارش‌های اطلاعاتی فاش می‌سازند ایران همچنان ۷۰درصد از ذخایر موشکی و لانچرهای متحرک خود را حفظ کرده و به بیش از ۹۰درصد از سایت‌های نظامی خود در امتداد تنگه هرمز دسترسی عملیاتی دارد.
آمریکا مجبور است قدرت ایران را بپذیرد
این نشریه می‌افزاید: مقامات نظامی معتقدند ایران به ۲۱۷ سازه در ۱۵ پایگاه واشینگتن در خاورمیانه آسیب زده و دست‌کم ۹ مقر اصلی آمریکا در منطقه تخریب شده‌اند. پنتاگون در این نبرد بیش از ۵۰درصد تا ۶۰درصد از موشک‌های پاتریوت و یک‌سوم توماهوک‌های خود را مصرف کرده که جایگزینی آن‌ها نیازمند یک بازه زمانی ۴ ساله است. بحران انرژی قیمت بنزین آمریکا را ۵۰درصد افزایش داده و رشد اقتصاد جهانی را به مرز ۲درصد کشانده است. این فرسایش، علاوه‌بر انقباض ۸.۶ درصدی اقتصاد قطر، روابط ترامپ و صدراعظم آلمان را متشنج کرده است.
تحلیل‌ها نشان می‌دهد آمریکا با تمرکز بر تغییر رفتار جمهوری اسلامی، ریشه ۵۰۰ ساله استراتژی ایران را نادیده گرفته است. ایران نه به عنوان یک نظام ۴۷ ساله، بلکه به عنوان قدرتی تاریخی عمل می‌کند که جغرافیا، آن را به «دفاع در عمق» و بازدارندگیِ تهاجمی مجبور کرده است. فشار نظامی و تحریم‌ها در دهه‌های اخیر، برخلاف انتظار واشنگتن، تنها باعث شتاب در برنامه‌های موشکی و هسته‌ای شده است. در حالی که آمریکا به دنبال پیروزی سریع است، تهران با بستن تنگه هرمز، نبرد را از سطح نظامی به یک بحران پایدار اقتصادی تبدیل کرده است. تا زمانی که واشنگتن، ایران را به عنوان بازیگری با «منافع بازدارندگی مشروع» نپذیرد، هیچ توافقی دوام نخواهد داشت؛ چرا که در منطق ایرانی، ضعف، همیشه دعوت‌کننده مداخله است.
ترامپ در وضعیت کیش و مات
در همین حال، سِر ریچارد شیرف، ژنرال بازنشسته ارتش انگلیس تأکید کرد: وضعیت فعلی برای ترامپ شبیه «کیش و مات» است و توافق یک‌شبه غیرممکن است. هر توافقی که ایران را وادار به بازگشایی تنگه هرمز کند، برای آمریکا «درجه‌ای از تحقیر» خواهد بود. ایران ترامپ را گروگان گرفته؛ درست مانند بحران گروگان‌گیری سال ۱۹۸۱/ باید گفت آمریکا با ورود به جنگ علیه ایران نشان داد شریک قابل اعتمادی نیست چون بدون فکر کردن به «نتیجه نهائی» وارد آن شده/ اروپا در قبال این ماجراجوییِ بی‌محابا و نسنجیده آمریکا، میان سنگ و سختی گرفتار شده است.
همچنین، ژیل کِپِل استاد علوم سیاسی و مشاور پیشین رئیس‌جمهور فرانسه گفت: دوران موسوم به ابرقدرت بی‌رقیب دیگر به پایان رسیده است. ایالات متحده دیگر واقعاً از ابزار لازم برای ارعاب دشمنان و حفاظت از متحدان خود برخوردار نیست و حمله جدید علیه ایران راه به جایی نخواهد برد.
همه گزینه‌ها برای ترامپ نامطلوب است
دن شاپیرو سفیر سابق آمریکا در اسرائیل نیز معتقد است: ترامپ بین همان گزینه‌های نامطلوب در رفت و آمد است و گزینه مناسبی برای پایان دادن به جنگ ندارد. گزینه‌های او شامل چند مورد می‌شود؛ ادامه بن‌بست درباره تنگه هرمز که به بدتر شدن بحران اقتصادی جهانی می‌انجامد؛ وارد کردن ضربه سخت‌تر به ایران که قطعاً با پاسخ قاطع ایران روبه‌رو خواهد شد و بحران اقتصادی جهانی با سرعت بیشتر به سوی وخامت می‌رود و در نهایت باید پیشنهادهای ایران درباره برنامه هسته‌ای و مدیریت تنگه هرمز را بپذیرد که این موضع آمریکا را در ناحیه ضعف نشان می‌دهد.